નવી દિલ્હી, ભારત, 22 ઓક્ટોબર: મે 2014 થી સત્તામાં રહેલા વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના વહીવટીતંત્રે મોટા પાયે કાર્યક્રમોની શ્રેણી અમલમાં મૂકી છે જેણે ભારતના અર્થતંત્ર, માળખાગત સુવિધાઓ અને કલ્યાણકારી પરિદૃશ્યને ફરીથી આકાર આપ્યો છે. સરકારની નાણાકીય સમાવેશ ઝુંબેશ પ્રધાનમંત્રી જન ધન યોજનાથી શરૂ થઈ હતી, જેણે 400 મિલિયનથી વધુ બેંક ખાતા ખોલ્યા અને લાખો લોકોને ઔપચારિક બેંકિંગ સિસ્ટમમાં લાવ્યા.
પીએમ મોદીના દાયકાએ ભારતની અર્થવ્યવસ્થા અને માળખાગત સુવિધાઓને અભૂતપૂર્વ સ્તરે ફરીથી આકાર આપ્યો છે.જન ધન-આધાર-મોબાઇલ ફ્રેમવર્ક દ્વારા સમર્થિત, ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર હવે ડિજિટલ રીતે લાભાર્થીઓ સુધી પહોંચે છે. પીએમ કિસાન આવક-સહાય યોજનાએ ખેડૂતોને લગભગ 24 બિલિયન યુએસ ડોલરનું વિતરણ કર્યું છે, જ્યારે પીએમ સ્વાનિધિ પહેલે 9.6 મિલિયન શેરી વિક્રેતાઓને સૂક્ષ્મ લોન પૂરી પાડી છે, જેનાથી 550 મિલિયનથી વધુ ડિજિટલ વ્યવહારો થયા છે. સમાજ કલ્યાણમાં, ઉજ્જવલા યોજનાએ ઓછી આવક ધરાવતી મહિલાઓને 103 મિલિયનથી વધુ મફત લિક્વિફાઇડ-પેટ્રોલિયમ-ગેસ કનેક્શન પૂરા પાડ્યા છે, જેનાથી સ્વચ્છ રસોઈ ઇંધણની પહોંચમાં સુધારો થયો છે.
સ્વચ્છ ભારત મિશન દ્વારા 95 ટકાથી વધુ ભારતીય ગામડાઓમાં ખુલ્લામાં શૌચમુક્ત સ્થિતિ પ્રાપ્ત થઈ છે. આયુષ્માન ભારત હેઠળ, લાખો ઓછી આવક ધરાવતા પરિવારોને પ્રધાનમંત્રી જન આરોગ્ય યોજના હેઠળ આરોગ્ય-વીમા કાર્ડ અને સારવાર મળી છે. ડિજિટલ ચુકવણીમાં વિસ્ફોટક વૃદ્ધિ જોવા મળી છે. યુનિફાઇડ પેમેન્ટ્સ ઇન્ટરફેસ હવે દર મહિને 20 અબજથી વધુ વ્યવહારો પર પ્રક્રિયા કરે છે, જેમાં યુએઈ , સિંગાપોર , ભૂટાન, નેપાળ, શ્રીલંકા , ફ્રાન્સ અને મોરેશિયસમાં આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે અપનાવવામાં આવ્યું છે.
સરકાર સમર્થિત ઓપન નેટવર્ક ફોર ડિજિટલ કોમર્સે 200 મિલિયન વ્યવહારોને વટાવી દીધા છે, અને eSanjeevani ટેલિમેડિસિન પ્લેટફોર્મે લાખો ઓનલાઇન પરામર્શ પૂર્ણ કર્યા છે. મુખ્ય આર્થિક સુધારાઓમાં 2017 માં રાષ્ટ્રવ્યાપી ગુડ્સ અને સર્વિસ ટેક્સનો અમલ શામેલ છે, જેનાથી એકીકૃત પરોક્ષ કર વ્યવસ્થા બનાવવામાં આવી. 2016 માં લાગુ કરાયેલ નાદારી અને નાદારી સંહિતાએ સમય-બાઉન્ડ કોર્પોરેટ-રિઝોલ્યુશન ફ્રેમવર્ક સ્થાપિત કર્યું. 2019 માં, કોર્પોરેટ ટેક્સ દર હાલની કંપનીઓ માટે 22 ટકા અને નવા ઉત્પાદકો માટે 15 ટકા કરવામાં આવ્યો.
ડિજિટલ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ભારતના નવા અર્થતંત્રને શક્તિ આપે છે
૧૪ ક્ષેત્રોને આવરી લેતી ઉત્પાદન-સંલગ્ન પ્રોત્સાહન યોજનાઓએ આશરે ૨૩ અબજ યુએસ ડોલરનું રોકાણ કર્યું છે. ૨૦૧૪ થી ૨૦૨૫ ની વચ્ચે, ભારતમાં લગભગ ૯૦ અબજ યુએસ ડોલરનું વિદેશી પ્રત્યક્ષ રોકાણ આવ્યું છે. માળખાગત સુવિધાઓનું વિસ્તરણ એ દાયકાની એક નિર્ણાયક વિશેષતા રહી છે. રાષ્ટ્રીય-હાઇવે નેટવર્ક ૨૦૧૪ માં ૯૧,૦૦૦ કિલોમીટરથી વધીને ૨૦૨૫ ના મધ્ય સુધીમાં આશરે ૧,૪૬,૦૦૦ કિલોમીટર થયું છે, જે લગભગ ૬૦ ટકાનો વધારો દર્શાવે છે.
સૌભાગ્ય વીજળીકરણ કાર્યક્રમ દ્વારા 28.6 મિલિયન ઘરોમાં વીજળી જોડાણો લાવવામાં આવ્યા હતા, અને ભારતીય રેલ્વેએ તેના બ્રોડગેજ રૂટનું 99 ટકા વીજળીકરણ પ્રાપ્ત કર્યું છે. 150 થી વધુ વંદે ભારત એક્સપ્રેસ ટ્રેનો હવે મુખ્ય કોરિડોર પર કાર્યરત છે. UDAN પ્રાદેશિક-કનેક્ટિવિટી કાર્યક્રમ દ્વારા 600 થી વધુ રૂટ શરૂ કરવામાં આવ્યા છે, જેનાથી કાર્યરત એરપોર્ટની સંખ્યા 2014 માં 74 થી વધીને 2025 સુધીમાં 157 થઈ ગઈ છે.
ગૃહનિર્માણ અને પાણી પુરવઠામાં, પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજનાએ ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં 28.2 મિલિયન ઘરોનું નિર્માણ પૂર્ણ કર્યું છે. જળ જીવન મિશન દ્વારા લગભગ તમામ ગામડાઓમાં પાઇપ-વોટર કવરેજનો વિસ્તાર કરવામાં આવ્યો છે. ભારતનેટ પ્રોજેક્ટ દ્વારા લગભગ 690,000 કિલોમીટર ઓપ્ટિકલ ફાઇબર નાખવામાં આવ્યું છે, જે 214,000 ગ્રામ પંચાયતોને બ્રોડબેન્ડ ઇન્ટરનેટ સાથે જોડે છે. નવીનીકરણીય ઊર્જામાં, સૌર ક્ષમતા 127 ગીગાવોટ સુધી પહોંચી ગઈ છે, અને ભારતે બિન-અશ્મિભૂત-ઇંધણ સ્ત્રોતોમાંથી તેની સ્થાપિત વીજળી ક્ષમતાના 50 ટકાને વટાવી દીધા છે.
અવકાશ મિશન ભારતની વૈજ્ઞાનિક પ્રગતિ દર્શાવે છે
મુદ્રા યોજના હેઠળ ઉદ્યોગસાહસિકતાનો વિસ્તાર થયો છે, જેણે 2015 થી અત્યાર સુધીમાં 520 મિલિયનથી વધુ લોન આપી છે જે કુલ US $385 બિલિયન છે. સ્ટાર્ટઅપ ઇન્ડિયા પ્રોગ્રામે 159,000 થી વધુ સાહસોની નોંધણી કરાવી છે, જે ભારતને વિશ્વના સૌથી મોટા સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમમાંનું એક બનાવે છે. રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ 2020 એ 34 વર્ષ જૂના માળખાને બદલીને, બાળપણથી ઉચ્ચ શિક્ષણ સુધીના અભ્યાસક્રમનું આધુનિકીકરણ કર્યું.
જુલાઈ 2024 માં, સરકારે ભારતીય દંડ સંહિતા અને સંબંધિત વસાહતી યુગના કાયદાઓનું સ્થાન લેતા નવા ફોજદારી કાયદા સંહિતા રજૂ કર્યા. જમ્મુ અને કાશ્મીરને વિશેષ દરજ્જો આપતી કલમ 370, 2019 માં રદ કરવામાં આવી હતી અને આ પ્રદેશને બે કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં પુનર્ગઠિત કરવામાં આવ્યો હતો. ઉડ્ડયન અને અવકાશમાં, નવી મુંબઈ આંતરરાષ્ટ્રીય વિમાનમથક ઓક્ટોબર 2025 માં લગભગ US $2.2 બિલિયનના ખર્ચે ખુલ્યો હતો.
ભારતની અવકાશ એજન્સીએ ઓગસ્ટ 2023 માં ચંદ્રયાન-3 મિશન સાથે ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ નજીક પ્રથમ સફળ ઉતરાણ પ્રાપ્ત કર્યું અને 2024 માં આદિત્ય-L1 સૌર-નિરીક્ષણ ઉપગ્રહને પ્રભામંડળ ભ્રમણકક્ષામાં મૂક્યો. ગગનયાન માનવ-અવકાશ ઉડાન કાર્યક્રમ માટે પરીક્ષણ ઉડાન તે વર્ષના અંતમાં શરૂ થઈ. જુલાઈ 2025 સુધીમાં, મોદી ભારતના બીજા સૌથી લાંબા સમય સુધી સેવા આપનારા વડા પ્રધાન બન્યા, જેમણે સતત 4,000 થી વધુ દિવસ કાર્યકાળ પૂર્ણ કર્યો. આ રેકોર્ડ અનેક ક્ષેત્રોમાં સતત સરકારી કાર્યક્રમો, માળખાગત રોકાણ અને સંસ્થાકીય સુધારાના દાયકાને પ્રતિબિંબિત કરે છે. – કન્ટેન્ટ સિંડિકેશન સેવાઓ દ્વારા.